Chúa Nhật 31 Thường Niên Năm A

BÀI ĐỌC I: Ml 1, 14b - 2, 2b. 8-10

"Các ngươi đã đi sai đường lối, và làm cho nhiều người vấp phạm lề luật".

Trích sách Tiên tri Malakhi.

Chúa các đạo binh phán rằng: Ta là Vua cao cả, và danh Ta đáng kính sợ trong các dân tộc. [Ta sẽ làm cho các ngươi phải túng thiếu.]

Và bây giờ, trên các ngươi có án lệnh này, hỡi các tư tế: Nếu các ngươi không nghe, và nếu các ngươi không lưu tâm mà tôn vinh danh Ta, Chúa các đạo binh phán, Ta sẽ phóng (sự) chúc dữ xuống trên các ngươi; và Ta sẽ chúc dữ cho sự chúc lành của các ngươi. Các ngươi đã đi sai đường lối, làm cho nhiều người vấp phạm lề luật và huỷ bỏ giao ước Lêvi, Chúa các đạo binh phán như vậy. Bởi thế, Ta để cho các ngươi bị khinh rẻ và đốn mạt trước mọi dân tộc, vì các ngươi đã không tuân giữ đường lối của Ta, và vị nể trong khi thi hành lề luật. Chớ thì mỗi người chúng ta không có một người cha sao? Chớ thì không phải có một Thiên Chúa tạo thành chúng ta sao? Vậy tại sao mỗi người chúng ta lại khinh rẻ anh em mình mà phản bội giao ước của tổ phụ chúng ta? Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 130, 1. 2. 3

Đáp: Lạy Chúa, xin giữ linh hồn con trong bình an của Chúa.

Xướng: 1) Lạy Chúa, lòng con không tự đắc, và mắt con chẳng liếc nhìn cao, con cũng không lo nghĩ những việc lớn lao hay là những điều quá tầm trí mọn.

2) Nhưng con lo giữ linh hồn cho thinh lặng và thanh thản. Như trẻ thơ sống trong lòng thân mẫu, linh hồn con cũng như thế ở trong con.

3) Israel hãy cậy trông vào Chúa, tự bây giờ và cho tới muôn đời.

BÀI ĐỌC II: 1 Tx 2, 7b-9, 13

"Chúng tôi muốn trao phó cho anh em, không những Tin Mừng của Thiên Chúa, mà còn mạng sống chúng tôi nữa".

Trích thư thứ nhất của Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Thêxalônica.

Anh em thân mến, chúng tôi đã trở thành như những kẻ bé mọn giữa anh em. Như người vú nuôi nâng niu con cái mình thế nào, thì chúng tôi yêu thương anh em đến nỗi chúng tôi rất vui lòng trao phó cho anh em không những Tin Mừng của Thiên Chúa, mà còn cả mạng sống chúng tôi nữa: vì anh em đã nên thiết nghĩa với chúng tôi. Anh em vẫn còn nhớ đến công lao khó nhọc của chúng tôi: chúng tôi phải làm việc ngày đêm để khỏi trở nên gánh nặng cho một ai trong anh em, khi chúng tôi rao giảng Tin Mừng của Thiên Chúa giữa anh em. Bởi thế chúng tôi không ngừng cảm tạ Thiên Chúa, vì anh em nhận lãnh lời Thiên Chúa do chúng tôi rao giảng, anh em đã nhận lãnh lời ấy không phải như lời của người phàm, mà như lời Thiên Chúa, và thực sự là thế, lời đó hoạt động trong anh em là những kẻ đã tin. Đó là lời Chúa.

ALLELUIA: Ep 1, 17-18

Alleluia, alleluia! - Xin Chúa Cha của Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, cho mắt tâm hồn chúng ta được sáng suốt, để chúng ta biết thế nào là trông cậy vào ơn Người kêu gọi chúng ta. - Alleluia.

PHÚC ÂM: Mt 23, 1-12

"Họ nói mà không làm".

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng dân chúng và các môn đệ rằng: "Các Luật sĩ và các người biệt phái ngồi trên toà Môsê: vậy những gì họ nói với các ngươi, các ngươi hãy làm và tuân giữ, nhưng đừng noi theo hành vi của họ: vì họ nói mà không làm. Họ buộc những bó nặng và chất lên vai người ta, còn chính họ lại không muốn giơ ngón tay lay thử. Mọi công việc họ làm đều có ý cho người ta thấy: vì thế họ nới rộng thẻ kinh, may dài tua áo. Họ muốn được chỗ nhất trong đám tiệc và ghế đầu trong hội đường, ưa được bái chào nơi đường phố và được người ta xưng hô là "Thầy". Phần các ngươi, các ngươi đừng muốn được người ta gọi là Thầy, vì các ngươi chỉ có một Thầy, còn tất cả các ngươi đều là anh em với nhau. Và các ngươi cũng đừng gọi ai dưới đất là cha: vì các ngươi chỉ có một Cha, Người ngự trên trời. Các ngươi cũng đừng bắt người ta gọi là người chỉ đạo: vì các ngươi có một người chỉ đạo, đó là Đức Kitô. Trong các ngươi ai quyền thế hơn sẽ là người phục vụ các ngươi. Hễ ai tự nhắc mình lên, sẽ bị hạ xuống, và ai tự hạ mình xuống, sẽ được nâng lên". Đó là lời Chúa

 THẦY, CHA VÀ NGƯỜI CHỈ ĐẠO DUY NHẤT

Có quá nhiều những bài suy niệm Phúc âm Chúa Nhật 31 Thường Niên năm A hướng về việc nhắn nhủ các nhà lãnh đạo tôn giáo, cụ thể là các linh mục giảng dạy trong các Thánh Lễ Chúa Nhật: Hãy Thực Hành Điều mình giảng! Hay Tôi muốn thấy Bài Giảng! dựa vào chỉ một câu nói của Chúa Giêsu: Họ nói mà không làm! Thực ra chúng ta hiểu thế nào về toàn thể Bài Tin Mừng hôm nay cho đúng ý nghĩa của Chúa Giêsu khi Người nói với những những Biệt Phái?

Có thể nói sau khi Đền Thờ Giêrusalem bị phá hủy vào năm 70, thì những người Pharisiêu là nhóm duy nhất còn sót lại và được tổ chức chặt chẽ để lãnh đạo tôn giáo Do Thái. Thánh Matthêô viết Tin Mừng vào khoảng thời gian này, và chắc chắn những công kích Biệt Phái đã lắng xuống theo giòng thời gian (vì một số trong họ đã lên án tử Chúa Giêsu), nên Matthêô hé mở cho thấy rõ thái độ của Chúa Giêsu với những người Biệt Phái hết sức công bằng, khi Ngài giúp chúng ta nhìn nhận quyền bính tuyệt đối của Thiên Chúa là Thầy, là Cha và là người Lãnh Đạo.

Trước hết, chúng ta thấy Chúa Giêsu công nhận quyền hợp pháp của những người Biệt Phái trên Lề Luật: Các Kinh Sư và người Pharisiêu ngồi trên tòa ông Maisen giảng dạy. Vậy những gì họ nói thì anh em hãy làm. Chỉ tránh một điều, đó là: Nhưng đừng theo hành động của họ, vì họ nói mà không làm! Tại sao vậy? Thưa bởi vì những người này hướng dẫn và áp dụng luật lệ tôn giáo vào các tập tục và nghi thức bên ngoài, thay vì giúp biến đổi tâm hồn các tín hữu để họ hướng về Chúa. Vì thế hậu qủa là họ chiếm đoạt các tín hữu, thay vì hướng các tín hữu tìm thấy Thiên Chúa. Vì thế, xin đừng trích dẫn những lời Tin Mừng này để làm bình phong ngụy biện cho thái độ sống và giữ đạo của chúng ta, khi thấy các nhà lãnh đạo tôn giáo hoặc các Kitô hữu khác sống bữa bãi, phạm tội hay bê bối! Quan trọng là: chính tôi có thực hiện điều Chúa dạy tôi không.

Liên quan đến thái độ cư xử công bằng với những người Biệt Phái, Chúa Giêsu vẫn theo và áp dụng tập tục Do Thái như họ. Thí dụ khi Người nhắc đến việc mang hôp kinh và tua áo đứng cầu nguyện ở những nơi công cộng của những người Biệt Phái, không có nghĩa Chúa đả kích tập tục cầu nguyện hay quyền bính tôn giáo, vì những thói quen đó phát xuất từ Cựu Ước trong các sách Xuất Hành 13:9 (Hộp Kinh) và Dân số 15:37-39 (Tua áo), nhưng chỉ vì những người Biệt Phái lợi dụng các tập tục đó để phô bày lòng đạo đức hay quyền bính của mình. Chính Chúa Giêsu cũng mang áo có tua như những người Biệt Phái. (đọc thấy ở Mat. 9:12 và 14:36).

Và trong ý nghĩa đích thực và quan trọng của việc gọi Thiên Chúa là Thầy, lả Cha và là người Lãnh đạo, chúng ta sẽ khám phá ra quan niệm đứng đắn trong thái độ sống đạo của mình, không phải sự phụ thuộc các các danh từ Thầy, Cha và lãnh đạo, đặc biệt đem áp dụng khiếm diện vào những người lãnh đạo nói chung, và dành cho những người lãnh đạo tôn giáo nói riêng.

Mở đầu Chúa Giêsu nói: Phần anh em, thì đừng để ai gọi mình là Thầy (Rabbi). Chúa nhấn mạnh đến vai trò người Kitô hữu: phần anh em. Mỗi Kitô hữu, dù là linh mục, tu sĩ hay giáo dân, đều ý thức đừng dành cho mình những đặc quyền tôn giáo hay giáo dục để bắt kẻ khác phải lệ thuộc hay tùng phục mình. Thật là ngạo nghễ và kiêu căng! Bởi vì anh em chỉ có một Thầy; còn tất cả anh em đều là anh em với nhau. Và điều này dẫn chúng ta đến chân lý tuyệt đối:Chỉ có một mình Thiên Chúa là Thầy dạy chân lý tuyệt đối duy nhất. Không một ai trên trần thế có thể nắm giữ hay là chân lý ấy, cùng lắm là nhờ ơn Chúa, họ chỉ có thể đến gần được chân lý mà thôi.

Cũng tương tự khi Chúa Giêsu day: Anh em cũng đừng gọi ai dưới đất là cha, vì anh em chỉ có một cha trên trời. Trước hết chúng ta học được mạc khải của Chúa cho biết mình có Cha trên trời, và hạnh phúc tuyệt vời cho chúng ta là được gọi và đến gần người Cha ấy. Đây là sự bình đằng của tình yêu Thiên Chúa dành cho tất cả mọi người, dù họ theo bất cứ tôn giáo nào. Không ai có thể tự cho mình độc quyền nhận lấy người Cha ấy trong tôn giáo riêng của họ. Nhất là không nên áp dụng danh xưng cha cho một số vị lãnh đạo tôn giáo trong ý nghĩa nắm giữ trọn vẹn chân lý và đặc quyền tôn giáo; tốt hơn theo thói quen tốt lành dành danh dự "cha" trong ý nghĩa phục vụ; và như vậy sẽ tránh được những tranh cãi một cách ấu trĩ.

Riêng về ý nghĩa người Lãnh Đạo mà Chúa Giêsu nhắc đến: Anh em cũng đừng để ai gọi mình là người lãnh đạo, vì anh em chỉ có một vị lãnh đạo là Đức Kitô. Chúa Giêsu xác định rõ ràng chỉ có Đức Kitô là người lãnh đạo duy nhất hướng dẫn nhân loại về với Thiên Chúa mà thôi. Các vai trò lãnh đạo khác từ con người do đó phải bị tự hủy trước Đức Kitô. Nghĩa là nếu tôi được hân hạnh hướng dẫn tha nhân trong việc giảng dạy Tin Mừng, trong việc cắt nghĩa hay dạy giáo lý trong cộng đoàn, trong việc giáo dục đức tin cho con cái hay những nhóm sinh hoạt tôn giáo, thì chính tôi phải biết rằng: Mình chỉ “thành công” khi hướng dẫn tha nhân về được với Đức Kitô và tự họ có thể gặp được Người. Nếu họ dừng lại ở tôi, thì vai trò lãnh đạo sẽ mất hết ý nghĩa, bởi vì họ sẽ không đạt được chân lý tuyệt đối duy nhất là Đức Kitô và qua Người nhận ra được Thiên Chúa là Cha và là Đấng Tạo thành.

Trong việc tìm hiểu ý nghĩa sâu xa lời Chúa Giêsu hôm nay, chúng ta sẽ cảm nhận một sự thật rất thật của bản tính nhân loại yếu đuối và giới hạn: vì không có Thầy các con không làm gì được. Ước chi lời Chúa hôm nay nâng đỡ đời sống đạo và hướng dẫn những bước chân Kitô hữu của chúng ta trong việc rao giảng Tin Mừng, để có thể khiêm tốn giới thiệu Chúa là Thầy, là Cha và là vị lãnh đạo duy nhất cho toàn thể nhân loại.

Lm. Raphael Xuân Nguyên